Валиуллин рашит равилевич




Скачать 43.32 Kb.
НазваниеВалиуллин рашит равилевич
Дата конвертации19.03.2013
Размер43.32 Kb.
ТипДокументы
01.03.02 – астрофизика және радиоастрономия мамандығы бойынша физика-математика ғылымдарының кандидаты ғылыми дәрежесін алу үшін дайындаған диссертацияның авторефератына

ТҮЙІН

ВАЛИУЛЛИН РАШИТ РАВИЛЕВИЧ



Сейферт және HII– аймақты ғаламдардағы газдық бұлттардың

динамикасының спектрлік зерттеуі
Зерттеу объектілері – Сейферт және HII– аймақты ғаламдар.

Жұмыс мақсаты – Сейферт және HII– аймақты ғаламдардағы газдық

бұлттардың динамикасының сипаттамаларын зерттеу.

Зерттеу әдістері. Қойылған міндеттерді шешу үшін классикалық спектрфотометрияның мүқият өнделген әдістері мен аталған диссертация авторының өндеуған әдістері пайдаланылды.

Жұмыс нәтижелері.

  1. Бірегей қамтылған уақыт аралығындағы (1970–2009 ж.ж.) бақылау қатарларын. Талдап шыққан, олардың ішінде спектрограммалардың едәуір бөлігін (1989–2009жылдардың бақылау нәтижелері) ізденуші алған. Спектрограммалардың басқа бөліғін Э.К. Денисюк алған (1976–1988 жылдардың бақылау нәтижелері). Осы бірегей бақылау материалына қосымша ретінде әдебиеттерден алынған спектрлер пайдаланылды.

  2. 1970–2009 жылдардың аралығында NGC4151 Сейферт ғаламының H сызығы кең кұраушысының уақытқа байланысты алты симметриялык аралығындағы көк қанаттарындағы ағындардың қызыл қанаттарындағы ағындарына арасындағы қатынастары (FНα-көк/FНα-қыз.) алынды. Уақытқа байланысты (FНα-көк/FНα-қыз.) қатынастарының графиқтеріндегі үш глобалды максимумы белгіленді. Центрлік фотоиондалған көз айналасындағы Кеплер орбиталары бойынша қозғалатын газ бұлттарының қосымша сәулешығаруы мен жұтуына байланысты бірлік деңгейінен (FНα-көк/FНα-қыз.) мәннің ауытқуы көрсетіледі. Жоғарыда айтылған газ бұлттарының динамикалық сипаттамаларының бағалары қойылды және олардын өлшемдерінің бағалары келтірілді.

  3. Газ бұлттарының динамикасына байланмаган Сейферт ғаламдардың

спектрліқ аймалықтар типтары қаралған. Сейферт ғаламдарда эмиссиялық сызықтардың кең кұраушыларының нұсқасының тез (бірнеше күн арасында) және өте тез (20–30 минут арасында) өзгерісінің себебі реверберация әсері – орталық фотоионизациялау көзінің жарықтығы өзгеру артынан Сейферт ғаламдардың және квазарлардың эмиссиялық сызықтардың жарықтығы және кұраушылары өзгеру жорама ұсынулған. Бұл жорамал ішінде 1989 жылддың қазан-желтоқсан айында ізденушімен бақылауған Mrk1095 Сейферт ғаламдағының H сызықтың кең кұраушының сәулелену жарқетуның түсіндірмесі беріледі. Ізденушімен табілған, 1999 жылддың 25-26 сәуірдың түнінда болған Mrk474 Сейферт ғаламында H сызықтың кең кұраушының нұсқасының өте тез өзгерісінің түсіндіру берілген.

  1. Классикалық «жұлдыздардың сәулелiк жылдамдықтырын анықтама реверсионлық әдіснің» модификациясы ұсынылған. Модификацияланған әдісі HII–облыспен ғаламдарда газ бұлттарының салыстырмалы сәулелiк жылдамдықтырды тез және дәл анықтауға мүмкіндік беріді, сондықтан, көрсеткен үлгідегі ғаламдарда жылдамдықтырдың өрісің нәтижелі үйренуге мүмкіндік беріді. Оның NGC3310 ғаламға қолдануның нәтижелері келтірілген. Бұл ғаламнын орталық бөлігінде екі эмиссиялық бұлттар үшін сәулелiк жылдамдықтыры алынған.

  2. Айналу планеттардың биік спектірлік шешу спектроскопиялық әдіснің модификациясы ұсынылған. Бұл модификациялауған әдіс HII–облыспен ғаламдардың кеңістік құрылымын әбден зерттеуге рұқсат ете. Оның NGC3310 ғаламға қолдануның нәтижелері келтірілген. Екі газ бұлттардың кеңістік құрылымы алынған.

Жұмыстың практикалық құндылығы.

  1. Автормен алынған NGC4151 Сейферт ғаламдың 691 спектрограмманың өңдеу аәырында нәтижесінде, оның H сызықтың кең кұраушының нұсқасылары бұл Сейферт ғаламнын орталық бөлігінде газ бұлттардың динамикасыдан жаңа мәліметтер алу үшін басқа зерттеушімен пайдалану мүмкіндікі бар.

  2. Созылыңқы HII–облыспен ғаламдардың кең жарықты (жарықсыз) спектроскопия модификациялауған әдістері ғаламдардың және басқа эмиссиялық объекттардің спектірлік бақылау сапасың және нәтижелердың дәлдігі жақсарту үшін пайдалану мүмкіндікі бар.

Қолдану саласы.

Сейферт ғаламдың және HII–облыспен ғаламдардың ядролық аймағында газдың динамикасың зерттеу.

Summary

for abstract of dissertation submitted for a scientific degree of candidate of physical and mathematical sciences on a speciality 01.03.02 – astrophysics and radio astronomy
Valiullin Rashit Ravilevich
Spectral researches of dynamics of gaseous clouds in Seyfert

galaxies and in galaxies with HIIregions
The research objects are the Seyfert galaxies and the galaxies with HIIregions.

The aim of the work is to study the dynamical characteristics of gaseous clouds in Seyfert galaxies and in galaxies with HII–regions.

Methods of the research. The well developed methods of classical spectrophotometry and the modified methods, developed by the author of the given dissertation were used for decision of the tasks.

Results of the work.

    1. The runs of observations (1970-2009), which are unique by the covered time range, were analyzed, the significant part of spectrograms has been received by the competitor (the results of observations from 1989 to 2009). Another part of spectrograms has been received by E.K. Denissyuk (the results of observations from 1976 to 1988). In addition to these original observational data, some spectra, taken from the literature, have been used.

    2. The time dependences of the ratios of the blue wing flux to the red wing flux (FНα-blue/FНα-red) are received in the six symmetric intervals of the broad H component in the spectra of Seyfert galaxy NGC4151, obtained in 1970-2009. The three global maxima are noted in the graphics of the dependence of FНα-blue/FНα-red ratio on time. It is shown, that a deviation of the (FНα-blue/FНα-red) value from an unit level is connected with an additional radiation or absorption of gaseous clouds, moving along Keplerian orbits around a central photoionizating source. The estimations of dynamical characteristics of the mentioned above gaseous clouds are obtained, and the estimations of their sizes are resulted.

    3. The types of spectral variability of Seyfert galaxies, which are not connected with dynamics of the gaseous clouds are considered. The assumption is put forward that the reason of the fast (within several days) and the super-fast (within 20-30 minutes) changes of the wide component profiles of emission lines in the Seyfert galaxies may be explained by the effect of reverberation that is a change of brightness and a structure of emission lines in quasars and Seyfert galaxies after a brightness change of the central source of photoionization. Within the framework of this assumption an explanation of a flux flash in the broad component of Hβ line in Seyfert galaxy Mrk1095, observed by the competitor in October-December 1989, is given. An interpretation is given for the super-fast change of the wide-component profile of Hβ in the Seyfert galaxy Mrk474, which took place at the night of 25-26 April 1999 and was found out by the competitor.

    4. The modification of the classical «reversion method of the star’s radial velocities definition» is offered. The modified method allows to define quickly and precisely relative radial velocities of gaseous clouds in galaxies with HII–regions and, hence, to study effectively the fields of velocities in the specified type of galaxies. Results of the method application for the galaxy NGC3310 are presented. The radial velocities for two emission clouds in the central part of this galaxy are obtained.

    5. The modification of the method «for the high resolution spectroscopy of rotating planets» is offered. This modified method allows to investigate in details spatial structures of galaxies with HII–regions. Results of application the method for the galaxy NGC3310 are presented. The spatial structure of two gaseous clouds is obtained.

Practical value of work.

  1. The profiles of the wide component of the Hα line in the spectrum of Seyfert galaxy NGC4151, received by the author during the processing of 691 spectrograms of this galaxy, may be used by other researchers of this object for reception of new data on dynamics of gaseous clouds in the central part of this Seyfert galaxy.

  2. The modified methods of the wide-slit spectroscopy (slitless spectroscopy) of galaxies with extended НII–regions, may be used for an improvement of a quality and an accuracy of results of spectral observations of galaxies and other emission objects.

Areas of application.

Researches of dynamics of gas in the nuclear and near-nuclear regions of Seyfert galaxies and galaxies with HII–regions.

Похожие:

Валиуллин рашит равилевич iconТукаевский район Транспортное обслуживание
Транспортное обслуживание Тукаевского муниципального района Республики Татарстан осуществляет зао «пак-инвест» и индивидуальные предприниматели...
Разместите кнопку на своём сайте:
kk.convdocs.org



База данных защищена авторским правом ©kk.convdocs.org 2012-2017
обратиться к администрации
kk.convdocs.org
Главная страница