Сомали Somalia Әнұраны: Soomaaliyeey Toosoow Елордасы




Скачать 61.35 Kb.
НазваниеСомали Somalia Әнұраны: Soomaaliyeey Toosoow Елордасы
Дата конвертации21.11.2012
Размер61.35 Kb.
ТипДокументы
Сомали

c:\documents and settings\admin\рабочий стол\сомалии.png
Somalia

Әнұраны: Soomaaliyeey Toosoow

Елордасы

(және ең ірі қаласы) Моғадишо

2°02′N, 45°21′E

Ресми тілдері: сомалише, Арабша

Үкімет түрі Өтпелі федералды үкімет

— Президент Абдуллаһи Иүсүф Ахмед

— Премьер-министр Әли Мұхаммед Ғеди

Тәуелсіздік from the Құрама Патшалық and Italy

— Date July 1 1960

Аумағы

— Барлығы 637 657 км²

Жұрты

— July 2006 сарап. 8,863,338 (91st)

— 1987 жұрт санағы 7,114,431

ЖІӨ (АҚТ) 2006 сарап.

— Бүкіл $5.023 billion (160th)

— Жан басына шаққанда $600

АДИ (2003)

Ұлттық ақшасы Somali shilling (SOS)

Уақыт белдеу(лер)і EAT (UTC+3)

— Жазғы уақыт not observed (UTC+3)

Интернет үйшігі .so

Телефон белгілемесі +252
c:\documents and settings\admin\рабочий стол\сомал.pngc:\documents and settings\admin\рабочий стол\сомали.png

Сомали Демократиялық Республикасы – Африканың солтүстік-шығысындағы Сомали түбегінде орналасқан мемлекет. Жер аумағы 637,7 мың км2. Халқы 10,1 млн. адам (2005). Астанасы – Могадишо қаласы Халқының 98%-ға жуығы сомалиліктер, олардан басқа арабтар, суахилиліктер, италиялықтар, үнділер, амхарлар тұрады. Ресми тілі – сомали, араб тілдері. Тұрғындарының 99%-ы мұсылмандар. Мемлекет басшысы – президент, жоғары заң шығарушы органы – бір палаталы ұлттық жиналыс. Ұлттық мейрамы – тәуелсіздік күні – 1 шілде (1960). Әкімш. жағынан 18 облысқа бөлінеді. Ақша бірлігі – Сомали шиллингі. БҰҰ-ның (1960), Африка бірлігі ұйымының (Африка Одағы) (1963), Араб мемлекеттері лигасының (1974), Ислам конференциясы ұйымының мүшесі. Жер бедері қыратты жазық болып келеді (500 – 1500 м). Оңтүстік-шығысындағы құмшағылды ойпатты жағалау біртіндеп солтүстік пен солтүстік-батысқа қарай биіктеп, Сомали тақтасының Қызыл теңіз тектоникалық жарығына түйіскен аймағында Аден шығанағымен жалғасады. Ең биік жері елдің солтүстігіндегі Уарсанжели – Мижуртин тауындағы Шимбирис шыңы (2416 м). Жер аумағы – тропиктік (қиыр солтүстік) және субэкваторлық (орта және оңтүстік бөлігі) климаттық белдеулерде жатыр. Сомали суық ағысының әсерінен климаты құрғақ әрі ыстық. Орташа айлық температура жыл бойы 25 – 32С. Жылдық жауын-шашын мөлшектері солтүстік мен шығысында 50 – 100 мм, оңтүстік мен батысында 500 – 600 мм. Жерінің көп бөлігін астық тұқымдасты өсімдіктер мен бұталы шөлдер алып жатыр. Ірі өзендері – Джубба Уаби-Шэбэлле аз сулы болып келеді. Пайдалы қазбалардан – ниобий және ас тұзын өндіреді. Шұраттарда құрма, кокос пальмалары өседі. Бағалы смола беретін эфирлі бұталар көп. Жануарлардан киік, зебр, керік, арыстан, қабылан, қорқау қасқыр, өзен бойында піл, мүйізтұмсық, қабан кездеседі. Өзендерде қолтырауын, бегемот бар. Маймылдар, құстар, бауырымен жорғалаушылар, жәндіктер өте көп. Сомали жерін алғашқы адамдар ежелгі тас дәуірінде-ақ қоныстанған. Біздің заманымызда бас кезінде қалалар пайда болып, арабтармен, үнділермен, гректермен, африкалықтармен сауда-саттық жасалды. 7 – 8 ғасырларда Сомали түбегіне араб мұсылмандары көшіп келіп, жергілікті халықтың дінін, тілі мен мәдениетін қалыптастыруға үлкен ықпал жасады. 12 – 19 ғасырларда Сомалиде әр түрлі мұсылман мемлекеттері құрылды, елдің бір бөлігі Оман, Занзибар, Осман сұлтандарының иелігінде болды. 19 ғасырда Еуропа мемлекеттері Сомали түбегін жаулап ала бастады. 20 ғасырдың басында түбек 3 отарға бөлінді (Британ Сомалиі, Француз Сомалиі, Италия Ссомалиі). 1949 жылы 21 қарашада БҰҰ-ның Бас Ассамблеясы Италия Сомалиін 10 жылдық мерзімге халықаралық қамқорлық жүйесіне беру туралы шешім қабылдады. 1960 жылы 26 маусымда Британ Сомалиі тәуелсіз ел деп жарияланды. 1960 жылы 1 шілдеде бұрынғы Британ және Италия Сомалилері бірігіп, тәуелсіз Сомали республикасын құрды. Бірақ халық тұрмысының төмендігі, ішкі этник. жанжалдар, жиі-жиі әскери төңкерістер болып тұрды. 1991 – 92 жылы азамат соғысы барысында билікке Біріккен Сомали конгресі келді. Ел ішіндегі рулық тартыстар мен қақтығыстар, құрғақшылық апаты және Эфиопиямен арадағы соғыс салдарынан 1 млн-нан астам босқын шетелдерге кетті. 1993 жылы БҰҰ-ның бітімгершілік күштері енгізіліп, аштыққа ұшырағандарға гуманитарлық көмек берілді. 1994 – 95 жылы елде тағы да азамат соғысы болды. Ссомали – экономикасы нашар дамыған аграрлы ел. Экономикадағы аграрлы шаруашының үлесі – 65%, ал өнеркәсібі – 10%. Халқының 80%-дан астамы аграрлы шаруашында жұмыс істейді, оның 2/3 бөлігі көшпелі немесе жартылай көшпелі мал шаруашымен айналысады. Елде 50 млн-ға жуық мал басы бар. Негізінен қой мен ешкі, түйе және ірі қара өсіріледі, ел экспортының 80%-дан астамын мал саудасы құрайды. Егін шаруашылығы негізінен өзен аңғарлары мен тау бөктерлерінде кездеседі (жер аумағының 1,5%-ы). Банан, қант құрағы, мақта, жүгері, тары, күріш, маниок, батат өсірілді. Хош иісті смола (камеди, ладана, т.б.) көп жиналады. Елде балық аулау ісі біршама дамыған. Өнеркәсібі – аграрлы шаруашылық шикізатын өңдеумен айналысады: ет және балық консервілеу, сүт және май шайқау, тері-жүн, мақта-мата, тоқыма және тамақ өнеркәсібі салалары бар. Көбісі ұсақ әрі нашар дамыған қосалқы кәсіпшіліктер. Импортының негізін жанар май, тыңайтқыш, азық-түлік, құрал-жабдық, электроника құрайды. Басты теңіз порттары – Могадишо, Кисимайо, Бербера. Темір жолы жоқ, автомобиль жолдарының ұзындығы 20 мың км-ден астам. Ұлттық табыстың жан басына шаққандағы мөлш. 550 АҚШ доллорна тең. Негізгі сауда серіктестері Сауд Арабиясы, АҚШ, Йемен, Кения, Еуроодақ елдері.

Ірі қалалары:

Могадишо қаласы (Сомали) – Сомалидің астанасы және елдегі негізгі портты қала.

Халық саны 2 000 000 адам (2006 жылғы халық санағы бойынша). Көне заманнан бері қала арқылы маңызды сауда керуендері өтіп жататын. Қала ауылшаруашылығына қолайлы аймақта орналасқан. Археологиялық жұмыстар кезінде қаладан Қытай, Шри-Ланка және Вьетнам тиындары табылды. Олардың көпшілігі Сун әулетіне жатады. 1500 жылдары қала Португалияның қоластында болды. Кейін қала Италия мен Англияның бақылауында болды. 1960 жылы Сомали тәуелсіздігін алған кезде Могадишо астана болды.

Кисмайо қаласы (Сомали) – Сомалидің портты қаласы.

Елдің оңтүстігінде орналасқан Төменгі Джуба провинциясының әкімшілік орталығы. Үнді мұхитының жағалауында орналасқан. Қалада теңіз әуежайы бар. 1835 жылдары қала сұлтан Занзибара билігінде болған. 1895 жылдан бастап Кениядағы британдық отардың құрамына кірді. 1925 жылы Италия үкіметіне беріліп, 1926 жылы Итальяндық Сомали отарының құрамына кірді.Сомалидегі азамат соғысы кезінде қала маңында қанды қақтығыстар көп болған. 2008 жылдың тамызынан бастап Ислам Одағының АльШабааб тобының билігінде.

Марка қаласы (Мерка, Сомали) – Сомалидегі Төменгі Шебел провинциясының әкімшілік орталығы.

Халық саны 350 000 адам (2007 жылғы халық санағы бойынша). Қаланың негізін 7 ғасырда бийомал тайпасы қалаған. Олар қазірге дейін қаланың негізгі тұрғындары болып табылады. Қала араб архитектура үлгісінде салынған. 1995-1996 жылдары Сомалиде болған азамат соғысы кезінде қаланың жанында қақтығыстар көп болған. Сомалидегі үлкен банан аймағы мен портты иемдену үшін болған талас. Тарихта «банан соғысы» деген атпен белгілі. 2008 жылы қаланы Аль-Шабааб Ислам қозғалыс өкілідері жаулап алған.

Харгейса қаласы (Сомали) – Сомалидің ірі қалаларының бірі.

Тәуелсіздігі мойындалмаған Сомалиленд мемлекетінің астанасы. Халық саны 800 000 адам. 1941-1960 жылдар аралығында Британдық Сомалидің әкімшілік орталығы болған. Ал 1960 жылы Британдық Сомали мен Сомали Республикасы бірікті. Қалада 1958 жылы салынған «Игал» халықаралық әуежай бар. Қаланың саванналар қоршап тұр. Ол жерлерден арыстан, қабылан және сомалилік жабайы есектерді кездестіруге болады.

Бербера қаласы (Сомали) – Сомалидің солтүстік-батысындағы қала.

Қазіргі таңда тәуелсіздігі мойындалмаған Сомалиленд мемлекетінің бақылауында. Халық саны 200 мың адам шамасында (2000 жылғы халық санағы бойынша). Аден шығанағының оңтүстік жағалауындағы қорғалған жалғыз айлақ. 1941 жылға дейін Британдық Сомалидің әкімшілік орталығы болған. 1998 жылы Эритрея-Эфиопия соғысы кезінде Эритрея Эфиопия үшін Асэб портын жауып тастайды. Осы уақытта Эфиопия Бербера портын экспорт пен импорт үшін қолданады. Бұл қала үшін шетелдік валютаның қайнар көзі болды.

Ұлттық ақшасы:

Шиллинг– стерлинг фунттың 1/20 бөлігіне тең ағылшын ақша өлшемі (шақасы);
Орналасқан жері:
c:\documents and settings\admin\рабочий стол\т.png
Сомали түбегі
Африканың шығыс бөлігінде орналасқан. Шығыста, оңтүстік-шығыста Үнді мұхитымен және оның Аден шығанағымен шектеседі. Аумағы 750 мың км2. Жер бедері баспалдақты үстірт (биікт. 500 – 1500 м), солтүстік таулы (Шимбирис тауы, 2406 м). Оңтүстік-шығысында жіңішке құмды-төбелі жағалау ойпаты орналасқан. Климаты субэкваторлық, құрғақ, солтүстігінде – тропиктік. Жылдық жауын-шашын мөлш. 100 – 600 мм. Өзендері: Джубба, Уаби-Шэбэлле. Сомали түбегінің табиғаты тропиктік шөлді және шөлейтті. Жағалау бөлігін акациялы шөлейт, ішкі аймақтарын саванна алып жатыр. Өзен бойларында жағалық ормандар таралған. Банан, мақта, қант құрағы, жүгері, жержаңғақ, жағалау маңы аудандарында кокос және құрма пальмасы өсіріледі. Сомали түбегі аумағында Эфиопияның шығыс аудандары, Джибути, Сомали мемлекеттері орналасқан.

Похожие:

Сомали Somalia Әнұраны: Soomaaliyeey Toosoow Елордасы iconAmnesty international брифинг для сми
Большинство казней было проведено в Ираке, Иране, Йемене, Китае, Саудовской Аравии, Северной Корее, Сомали и США
Сомали Somalia Әнұраны: Soomaaliyeey Toosoow Елордасы iconГеография. 7 класс. Африка Географические объекты
Суэцкий перешеек, Суэцкий канал, полуостров Сомали, остров Мадагаскар, Канарские о-ва, Гвинейский залив
Сомали Somalia Әнұраны: Soomaaliyeey Toosoow Елордасы icon4 сынып Сабақтың такырыбы: «Бейбітшілік қаласы»
Елордасы Астана туралы жан- жақты білімдерін кеңейту,тереңдету, алған білімдерін тапсырмалар арқылы бекіту. Жалпы және жалқы есімдерді...
Сомали Somalia Әнұраны: Soomaaliyeey Toosoow Елордасы iconК 20-летию принятия ООН конвенции о правах ребенка
Конвенция о правах ребенка ратифицирована всеми странами-членами оон, кроме США и Сомали
Сомали Somalia Әнұраны: Soomaaliyeey Toosoow Елордасы iconОбразцы вступительных тестов (рус) Казахский язык Керекті сөзді орнына қойыңыз: Қазақстанның өз елтаңбасы, әнұраны бар
А.Қатаң,жіңішке,жуан. В.Қатаң,қысаң,ашық. С.Қатаң,ұяң,үнді. D. Жуан,жіңішке. Е.Ұяң,езулік,еріндік
Сомали Somalia Әнұраны: Soomaaliyeey Toosoow Елордасы icon1. Оқушылар сап түзеп тұрған соң, әскери жетекші команда береді. ҚР әнұраны орындалады
Германия әскерлері кеңес жеріне баса көктеп кіріп, бір шеті Баренц, екінші шеті Қара теңізге тіреліп жатқан ұлан ғайыр мекенде майдан...
Сомали Somalia Әнұраны: Soomaaliyeey Toosoow Елордасы iconЖиналған жұрт асыға күткен мереке де басталды. Жүргізушілердің таныстыруынан соң көрермендер алдынан көк байрақты желбірете ұстаған қыз-жігіттер мінген тұлпарлар шеруі өтті. Қазақстан Республикасының Әнұраны шырқалды
Сәдібек Түгел құттықтау сөз сөйледі. Белгілі атбегі Аманжол Хасенов және Иван Шатковский бастаған Астанадағы «Тұлпар» және «Пегас»...
Сомали Somalia Әнұраны: Soomaaliyeey Toosoow Елордасы iconАҚпарат бюллетені №10 Республика күнімен құттықтаймыз! 1990 жылдың 25-інші қазан күні Қазақ кср жоғары Кеңесі «Қазақ кср-ының мемлекеттік егемендігі туралы»
Республика ретіндегі барлық нышандары бар тәуелсіз ел: өзінің кең байтақ жері, тату тәтті-өмір сүріп отырған 100-ден аса ұлт өкілдерінен...
Разместите кнопку на своём сайте:
kk.convdocs.org



База данных защищена авторским правом ©kk.convdocs.org 2012-2017
обратиться к администрации
kk.convdocs.org
Главная страница