Тау жыныстарының деформациялық қасиеттерін зертханалық зерттеулер




Скачать 25.08 Kb.
НазваниеТау жыныстарының деформациялық қасиеттерін зертханалық зерттеулер
Дата конвертации16.05.2013
Размер25.08 Kb.
ТипДокументы


Карьерлердегі беткейлердің, кертпештер қиябеттерінің, үйінділердегі деформацияларын бақылау және олардың орнықтылығын қамтамасыз ету шараларын әзірлеу бойынша нұсқауына

13-қосымша

Тау жыныстарының деформациялық қасиеттерін

зертханалық зерттеулер
Тау жыныстарының деформациялық қасиеттерін зертханалық сынаулармен тау жынысының бұзылуына сәйкес келетін, салыстырмалы ығысудың шекті (сындық) мәнінің шамасы және тау жыныстарының кернеулі күйіне байланысты деформациялану жылдамдықтары анықталады. Сындық ығысу тау жыныстарының негізгі деформациялық сипаттамасы болып табылады, ол бойынша беткей маңындағы массивтің бақыланатын деформацияларын (ығысуларды) тау жыныстарын зертханалық сынаулармен немесе ұқсас жағдайларда опырылған қиябеттердің деформацияларын табиғи бақылаулармен анықталған, тау жыныстары ығысуларының сындық шамаларымен салыстыру жолымен кез келген уақыт моментінде карьерлер беткейлері орнықтылығының дәрежесі бағаланады.

Кернеу мен уақыттың шамасына байланысты ығысу кезінде тау жыныстарының деформациялану сипаты жүктемелердің әр түрлі сатылары кезінде деформацияларды өлшеумен жалғасатын, кесу аспаптарында тау жыныстарының үлгілерін сынау нәтижелері бойынша салынған графиктерде берілген (1, 2-суреттер).

Егер тәжірибе шарттарымен тау жыныстарының үлгісіне деформацияланудың тұрақты жылдамдығын берсе, онда ығысу деформациясы (γ) және ығыстырушы кернеу (τ) арасындағы тәуелділік 1-суретте бейнеленген қисық түрінде болады. Тау жынысының серпімді деформациялануын сипаттайтын, 0-1 кесіндісінде кернеу мен деформация арасында тура пропорционалдылық байқалады (тіпті қатты тау жыныстарының өзінде бұл кесіндінің қатаң түзу сызықты болып табылмайтыны ескеріледі). 1-2-3-учаске үлгінің илемді деформациялануын сипаттайды, 2-3-учаскеде өзгермейтін ығыстырушы кернеу болғанда тұрақты (берілген) жылдамдықпен деформациялану-қалыптасқан сусымалылық байқалады. Деформация шекті мәнге (γпр) жеткен кезде материал бұзылады және кернеу үйкелу күштері есебінен тау жынысының ығысуына қалдық кедергіні сипаттайтын, τост дейін азаяды.

2-суретте тұрақты, қалыпты кернеу және τу серпімділік шегінен артық болатын, τ1‹τ2‹τ3‹τ4 ығыстырушы кернеулер бар болғанда уақытта ығысудың илемді деформацияларының даму графиктері берілген.




1-сурет. Тау жынысы үлгісінің салыстырмалы ығысуы

деформацияларының кернеулерге тәуелділігінің графигі.

2-сурет. Уақытта ығысудың илемді деформацияларының кернеулерге байланысты даму графиктері.
Тұрақты кернеу кезінде τ>τу илемді деформацияланудың келесі сатыларын ажыратады: басылатын сусымалылық-графиктегі АВ учаскесі, онда илемді деформация жылдамдығы біртіндеп азаяды; қалыптасқан сусымалылық-ВС учаскесі, онда илемді деформация тұрақты жылдамдықпен дамиды; үдемелі сырғымалылық немесе илемді ағыс сатысы CD учаскесі, онда материалдың бұзылуы байқалды және деформация жылдамдығы күрт артады; үдемелі сырғымалылық жалпы деформация шекті шамаға (γпр) жеткен сәттен басталады. Ығыстырушы кернеу шамасы неғұрлым кіші болса, басылатын сусымалылық сатысы соғұрлым ұзақ және одан кейін келетін қалыптасқан сусымалылық жылдамдығы соғұрлым аз болатыны тәжірибелермен анықталған.

Тау жынысы деформацияларының кернеулі күйге байланысты уақытта дамуының графиктерін тау жыныстарының үлгілерін кесу және ығыстыру аспаптарында ұзақ сынау нәтижелері бойынша салады.

_______________


Похожие:

Тау жыныстарының деформациялық қасиеттерін зертханалық зерттеулер iconТау жыныстарының беріктік қасиеттерін анықтауға жалпы нұсқаулар
Рудалы кен орындарын жер асты қазу кезіндегі тау жыныстарының және жер бетінің жылжуын бақылау бойынша нұсқауға
Тау жыныстарының деформациялық қасиеттерін зертханалық зерттеулер iconТау жыныстарының жарықшақтығын зерттеу бойынша жалпы нұсқаулар
Рудалы кен орындарын жер асты қазу кезіндегі тау жыныстарының және жер бетінің жылжуын бақылау бойынша нұсқауға
Тау жыныстарының деформациялық қасиеттерін зертханалық зерттеулер iconРудалы кен орындарын жер асты қазу кезіндегі тау жыныстарының және жер бетінің жылжуын бақылау бойынша нұсқауға
Терең қада белгі станцияларында тау жыныстарының қабаттарының жылжуын бақылау әдістемесі
Тау жыныстарының деформациялық қасиеттерін зертханалық зерттеулер iconБеттің және тау жыныстарының жылжуын бақылауға арналған приборлар мен құрылғылар Тіктеуіштер
Рудалы кен орындарын жер асты қазу кезіндегі тау жыныстарының және жер бетінің жылжуын бақылау бойынша нұсқауға
Тау жыныстарының деформациялық қасиеттерін зертханалық зерттеулер iconТерең қада белгі станцияларында тау жыныстарының қабаттарының жылжуын бақылау әдістемесі Жалпы талаптар
Рудалы кен орындарын жер асты қазу кезіндегі тау жыныстарының және жер бетінің жылжуын бақылау бойынша нұсқауға
Тау жыныстарының деформациялық қасиеттерін зертханалық зерттеулер iconРудалы кен орындарында тау жыныстарының жер бетінің жылжу процесінің негізгі ұғымдары және анықтамалары
Рудалы кен орындарын жер асты қазу кезіндегі тау жыныстарының және жер бетінің жылжуын бақылау бойынша нұсқауға
Тау жыныстарының деформациялық қасиеттерін зертханалық зерттеулер iconТау жыныстарының және жер бетінің жылжуын бақылау бойынша жұмыстар туралы жылдық есептің мазмұны Кіріспе
Рудалы кен орындарын жер асты қазу кезіндегі тау жыныстарының және жер бетінің жылжуын бақылау бойынша нұсқауға
Тау жыныстарының деформациялық қасиеттерін зертханалық зерттеулер iconРудалы кен орындарын жер асты қазу кезіндегі тау жыныстарының және жер бетінің жылжуын бақылау бойынша нұсқауға
Тау жыныстарының және жер бетінің жылжуын бақылау бойынша жұмыстар туралы жылдық есептің мазмұны
Тау жыныстарының деформациялық қасиеттерін зертханалық зерттеулер iconРудалы кен орындарын жер асты қазу кезіндегі тау жыныстарының және жер бетінің жылжуын бақылау бойынша нұсқауға
Асты барлауда жер беті мен тау жыныстарының беріктік мәселелерін шешу үшін қолданылатын жалпы беріктік сипаттамалары: бір осьті қысуға...
Тау жыныстарының деформациялық қасиеттерін зертханалық зерттеулер iconРудалы кен орындарын жер асты қазу кезінде тау жыныстарының
Нұсқауда тау жыныстарының және жер бетінің жылжуын және деформациялануын, сондай-ақ рудалы кен орындарын жер асты қазу кезінде қорғауға...
Разместите кнопку на своём сайте:
kk.convdocs.org



База данных защищена авторским правом ©kk.convdocs.org 2012-2019
обратиться к администрации
kk.convdocs.org
Главная страница